2026-11-12
Czas czytania: 6
Min.
news
Nie każde przeniesienie kosztów poniesionych na rzecz podmiotu niepowiązanego może korzystać ze zwolnienia z obowiązku sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych. Kluczowe znaczenie ma rzeczywisty charakter transakcji oraz rola podmiotu, który obciąża kontrahenta kosztami.
Takie wnioski płyną z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 23 października 2026 r., sygn. 0111-KDIB2-1.4010.452.2026.2.AJ. Organ uznał, że w opisanym modelu rozliczenie kosztów niepowiązanych podwykonawców nie mieści się w zakresie art. 11n pkt 10 ustawy o CIT, ponieważ podmiot powiązany angażuje ich do wykonania własnego zobowiązania umownego. Rezygnacja z dodatkowej opłaty administracyjnej nie zmieniałaby tego rozstrzygnięcia.
Czego dotyczyła sprawa?
Wnioskodawcą była polska spółka współpracująca z podmiotem powiązanym z siedzibą w Estonii. Wartość realizowanych pomiędzy nimi transakcji miała przekraczać progi dokumentacyjne określone w art. 11k ust. 2 ustawy o CIT.
Polska spółka nabywała od estońskiego podmiotu usługi i dzieła, których wykonanie powierzano podwykonawcom niepowiązanym z żadną ze stron. Następnie odsprzedawała nabyte świadczenia niepowiązanym klientom końcowym.
Podmiot estoński ponosił koszty wynagrodzeń podwykonawców i obciążał nimi polską spółkę. Podstawowa kwota obciążenia odpowiadała faktycznie poniesionym kosztom.
Spółka przedstawiła dwa warianty rozliczenia. W pierwszym do kosztów doliczana miała być ryczałtowa opłata administracyjna, której roczna wartość nie przekraczałaby 1% rocznego wolumenu rozliczeń pomiędzy stronami. W drugim dodatkowa opłata nie występowałaby.
Wątpliwości dotyczyły możliwości zastosowania w obu wariantach zwolnienia z obowiązku sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych na podstawie art. 11n pkt 10 ustawy o CIT.
Kiedy art. 11n pkt 10 ustawy o CIT pozwala nie sporządzać Local File?
Art. 11n pkt 10 ustawy o CIT odnosi się do transakcji kontrolowanych polegających wyłącznie na rozliczeniu pomiędzy podmiotami powiązanymi wydatków poniesionych na rzecz podmiotu niepowiązanego.
Zwolnienie może znaleźć zastosowanie, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:
- w ramach rozliczenia nie powstaje wartość dodana, a rozliczenie nie uwzględnia marży ani narzutu zysku;
- rozliczenie nie pozostaje w bezpośrednim związku z inną transakcją kontrolowaną;
- następuje ono niezwłocznie po dokonaniu zapłaty na rzecz podmiotu niepowiązanego;
- podmiot powiązany nie ma miejsca zamieszkania, siedziby ani zarządu w kraju lub na terytorium stosującym szkodliwą konkurencję podatkową.
Jeżeli w ramach rozliczenia stosowany jest klucz alokacji, odpowiednie zastosowanie znajduje również art. 11f ust. 1 pkt 3 ustawy o CIT, określający wymogi dotyczące sposobu przypisania kosztów do poszczególnych podmiotów.
Zakres zwolnienia nie obejmuje zatem automatycznie każdego obciążenia podmiotu powiązanego kosztami wcześniej poniesionymi wobec podmiotu trzeciego.
Zdaniem spółki było to rozliczenie kosztów
Wnioskodawca argumentował, że warunki zwolnienia są spełnione. Podkreślał, że estoński podmiot obciąża go rzeczywistymi kosztami wynagrodzeń niepowiązanych podwykonawców, a podstawowa kwota rozliczenia odpowiada faktycznie poniesionym kosztom, bez doliczania marży ani narzutu zysku.
Zdaniem spółki opłata administracyjna jedynie rekompensowała koszty obsługi transakcji i nie stanowiła marży ani narzutu zysku. Jej pobieranie nie powinno więc zmieniać charakteru rozliczenia. W drugim wariancie dodatkowa opłata nie występowałaby w ogóle.
Spółka wskazywała także na brak bezpośredniego związku rozliczenia z inną transakcją kontrolowaną. Twierdziła, że obciążenia następują w najkrótszym możliwym technicznie czasie. W uzupełnieniu wniosku wyjaśniła, że standardem jest rozliczanie na koniec miesiąca, natomiast wyjątkowo mogą występować opóźnienia do jednego miesiąca, związane z pracami nad systemami rozliczeniowymi.
Organ nie rozstrzygnął odrębnie, czy opisane terminy spełniały ustawowy wymóg niezwłoczności.
Nie nazwa rozliczenia, lecz jego charakter
Dyrektor KIS skoncentrował się na kwalifikacji relacji pomiędzy podmiotami. Zwrócił uwagę, że rozliczenia wynikały z umowy, na podstawie której podmiot estoński zobowiązał się do wykonania usług lub dzieł na rzecz polskiej spółki. Podwykonawcy uczestniczyli w realizacji tego zobowiązania.
W ocenie organu opisany model stanowił umowne świadczenie usług i nie ograniczał się do technicznego przeniesienia kosztów. Wynagrodzenia podwykonawców były elementem wykonania świadczenia, do którego zobowiązał się podmiot powiązany.
KIS uznał zatem, że transakcja nie mieści się w zakresie art. 11n pkt 10 ustawy o CIT. Już ta kwalifikacja wykluczała zastosowanie zwolnienia, niezależnie od analizy jego poszczególnych przesłanek.
Opłata administracyjna nie przesądziła o wyniku
Stanowisko spółki zostało uznane za nieprawidłowe w obu przedstawionych wariantach. Oznacza to, że w analizowanym modelu rezygnacja z opłaty administracyjnej nie otwierała drogi do zwolnienia.
Rozstrzygnięcie nie oznacza jednak, że KIS zaakceptował pobieranie takiej opłaty w rozliczeniach korzystających z art. 11n pkt 10 ustawy o CIT. Organ oparł odmowę na charakterze transakcji i nie rozstrzygnął odrębnie, czy wskazana opłata byłaby zgodna z warunkiem braku marży lub narzutu zysku.
Refaktura kosztów a usługa świadczona przez podmiot powiązany
Dla oceny zwolnienia istotne jest ustalenie, dlaczego poniesiono dany wydatek i jaką funkcję pełni on w relacji między podmiotami powiązanymi. Sama faktura oraz zastosowanie rozliczenia „po koszcie” nie dają pełnej odpowiedzi.
Jeżeli rola podmiotu ogranicza się do poniesienia i dalszego rozliczenia wydatku, zastosowanie art. 11n pkt 10 ustawy o CIT może być możliwe po spełnieniu wszystkich warunków tego przepisu. Ocena wymaga jednak uwzględnienia umów i rzeczywistego przebiegu transakcji.
W analizowanej sprawie kluczowe okazało się własne zobowiązanie usługowe podmiotu estońskiego. Interpretacja nie przesądza więc, że każdy centralny zakup usług od zewnętrznego dostawcy wyklucza omawiane zwolnienie.
Co interpretacja oznacza w praktyce?
Stanowisko KIS ma znaczenie dla grup kapitałowych rozliczających koszty usług nabywanych od zewnętrznych dostawców. Przed zastosowaniem art. 11n pkt 10 ustawy o CIT warto przeanalizować:
- kto jest stroną umowy z zewnętrznym wykonawcą;
- na czyje potrzeby nabywana jest dana usługa;
- jakie zobowiązanie wynika z umowy pomiędzy podmiotami powiązanymi;
- czy podmiot obciążający kosztami realizuje własne świadczenie przy pomocy podwykonawcy;
- czy jego rola ogranicza się do poniesienia i dalszego rozliczenia wydatku.
Na tej podstawie można ocenić, czy transakcja mieści się w zakresie zwolnienia, a następnie zweryfikować pozostałe przesłanki: brak wartości dodanej, rozliczenie bez marży lub narzutu zysku, brak bezpośredniego związku z inną transakcją kontrolowaną, niezwłoczność rozliczenia oraz warunek dotyczący miejsca zamieszkania, siedziby lub zarządu podmiotu powiązanego. Przy stosowaniu klucza alokacji konieczne jest również posiadanie wymaganej kalkulacji.
Interpretacja pokazuje, że rozliczenie kosztów w relacji 1:1 nie jest wystarczające do zastosowania zwolnienia z art. 11n pkt 10 ustawy o CIT. Kluczowe jest wcześniejsze ustalenie, czy dana transakcja rzeczywiście polega wyłącznie na rozliczeniu wydatków poniesionych na rzecz podmiotu niepowiązanego.
W analizowanej sprawie przesądzające znaczenie miał usługowy charakter relacji pomiędzy podmiotami powiązanymi. Podmiot estoński zobowiązał się do wykonania usług lub dzieł, a zewnętrzni podwykonawcy byli angażowani do realizacji tego zobowiązania. W konsekwencji KIS uznał, że nie dochodziło wyłącznie do technicznego przeniesienia kosztów.
Dla grup kapitałowych oznacza to, że przed zastosowaniem zwolnienia warto przeanalizować nie tylko sposób kalkulacji obciążenia, ale przede wszystkim treść umów oraz rzeczywiste funkcje stron. Sam brak marży lub rozliczenie w wysokości odpowiadającej faktycznie poniesionym kosztom nie przesądzają o możliwości skorzystania z art. 11n pkt 10 ustawy o CIT.
Joanna Kubińska
Partner
Zuzanna Chojnicka
Senior Consultant